«TALAP» қолданбалы зерттеулер орталығы БАҚ өкілдерін «Қазақстанға мемлекеттік қаржы дағдарысы қауіп төндіре ме?» атты дөңгелек үстелге шақырады. Іс-шара 2024 жылғы 19 сәуірде өтеді.
Көп жылдар бойы Үкімет алдында бюджеттің Ұлттық қордан берілетін трансферттерге тәуелділігін азайту міндеті тұрды. Бірақ бюджет әлі де мұнай кірістеріне тәуелді. Мұнайдан тыс түсімдер мемлекеттік бюджет шығыстарының тек 70%-ын ғана жабады.
Ұлттық қор қорланымдарының болуынан туындайтын тыныштық өсіп келе жатқан мемлекеттік борышпен жоққа шығарылады. 2024 жылдың басында мемлекеттік борыш 27,2 трлн теңгені ($59,8 млрд) құрады. Ал мемлекеттік борышқа қызмет көрсетуге 2 трлн теңгеден астам қаражат жұмсалады.
Соңғы үш жылда бюджет шығыстары 60%-ға, яғни 10,5 трлн теңгеге өсті. Бұл ретте қаражат ағымдағы міндеттерге жұмсалып, стратегиялық мақсаттар екінші орынға ысырылуда. Жаңа Үкімет бюджет басымдықтарын қайта қарауда, бірақ әзірге шығыстар тек 300 млрд теңгеге ғана оңтайландырылды.
- Өсіп келе жатқан мемлекеттік борыш неге апарады: дамуға ма, әлде дефолтқа ма?
- Мұнай кірістерін жинақтау керек пе, әлде пайдалану керек пе?
- Бюджеттің теңгерімділігі мен тұрақтылығын қалай қамтамасыз етуге болады?
- Мемлекеттік қаржыны шоғырландыру мүмкін бе?
- Мемлекеттік шығыстардың тиімділігін қалай арттыруға болады?
Іс-шара бағдарламасы
09:30–10:00 — қатысушыларды тіркеу, таңғы кофе-брейк.
10:00–11:00 — модератор: Рахим Ошақбаев, «TALAP» қолданбалы зерттеулер орталығының бас экономисі.
Баяндамашылар:
- Азамат Әмрин, ҚР Ұлттық экономика вице-министрі
- Мәди Такиев, Қазақстан Республикасының Қаржы министрі (нақтылануда)
- Асқар Қысықов, «TALAP» қолданбалы зерттеулер орталығының директоры (Мемлекеттік қаржы жүйесінің өзекті проблемалары)
- Мұрат Темірханов, Halyk Finance басқарма төрағасының кеңесшісі (Мемлекеттік қаржының тиімділігін қалай арттыруға болады?)
11:00–12:30 — пікірталас және пікір алмасу.
Шақырылғандар:
- Наурыз Сайлаубай, ҚР Парламенті Мәжілісінің Қаржы және бюджет комитетінің мүшесі
- Алик Шпекбаев, «Ұлттық сыбайлас жемқорлыққа қарсы желі» президиумының төрағасы (Zoom арқылы)
- Нұрлан Сақуов, Қазақстан стратегиялық зерттеулер институты директорының орынбасары
- Зәуреш Баталова, «Қазақстандағы парламентаризмді дамыту қоры» ҚҚ президенті
- Ғалымжан Айтқазин, AERC Beta LLP бас директоры
- Гүлсана Дәрібаева, ҚР Ұлттық экономика министрлігі Бюджеттік жоспарлау департаментінің директоры
- Қуаныш Жаиков, «DESHT» талдау орталығының жетекшісі
- Сергей Домнин, Kursiv Research жетекшісі (Zoom арқылы)
- Тимур Әбілқасымов, NAC Analytica басқарма төрағасы
- Қуаныш Бейсенғазин, Экономикалық зерттеулер институты басқарма төрағасының орынбасары
- Рустам Жүрсінов, кәсіпкерлердің құқықтарын қорғау жөніндегі уәкіл
- Данияр Қуаншалиев, ERG Kazakhstan макроаналитика жетекшісі
- Расул Рысмамбетов, қаржы талдаушысы (Zoom арқылы)
- Жаныбек Айғазин, «Applied Economics Research Centre» (AERC) ЖШС бас директоры
- Нұрлан Жазылбеков, Ұлттық сыбайлас жемқорлыққа қарсы желі президиумының мүшесі (Zoom арқылы)
- Болат Қасымов, «Еуразиялық инновацияларды дамыту қоры» КҚ жетекшісі
- Дидар Смағұлов, «Әділдік жолы» қоғамдық бірлестігінің атқарушы директоры
- Рафаэль Гасанов, «Қазақстан балалар үйлері түлектерінің қауымдастығы» ЗТБ президенті, «Independ.kz» ақпарат агенттігінің бас редакторы
- Арман Бейсембаев, экономист, Tickmill қаржы сарапшысы (Zoom арқылы)
- Ксения Загал, Экономикалық зерттеулер институты Фискалдық саясат орталығының директоры
- Эльдар Шамсутдинов, экономист (Zoom арқылы)